NARDARANLI 21 Avq 2014 / 00:49
9 telebe 1959-cu ilde geceyarısı, Ural
dağlarının eteyinde çadırlarından
ayaqqabılarını, paltarlarını ve bütün qidalarını
qoyaraq - 30 derece soyuğa baxmayaraq,
qaçdılar. 50 il evvel meydana gelen ve 9
gencin hele de namelum qalan ölümleri iller
keçmesine baxmayaraq hele de hamının
marağındadır. 1990-cı ilde SSRİ-nin
dağılmasından sonra "Dyatlov aşırımı" mövzusu
yeniden gündeme geldi. Araşdırmalar başladı.
Her şey bele başladı
Yuri Yudin ve Ural Politexnik
Universitetinden 9 telebe, 28 yanvar 1959-cu
ilde 2 hefte çekecek bir sefere çıxdılar. Seyahet
Uralın şimalında yerleşen Vizhay adlanan yere
qeder baş tutmalı idi. Qrupa rehberliyi tecrübeli
dağçı olan İqor Dyatlov edirdi. Qrupdakı
üzvlerin hamısı tecrübeli insanlar idi. Qrup
üzvlerinden biri olan Yudin seferin evvelinde
xestelenir ve geri qayıtmağa mecbur olur.
Qrupda 2-si qadın olmaqla 7 kişi var idi.
Telebeler 2 fevral tarixinde Otorteni dağını
keçerek, Holat Syahl tepesine çatdılar.
Qrupdan geriye qalan şekilleri ve gündelik
qeydleri araşdıran tedqiqatçıların fikrince onlar
saat 5-de çadırlarını qurdular. Qrup üzvlerinin
düşerge üçün bu erazini niye seçdikleri melum
deyil. Çünki qrup 1.5 km irelide meşelik bir
erazide düşerge salmış olsaydı, iqlimin sert
tesirlerinden özlerini qoruya bilecekdiler. Bu
erazinin seçilmesi ise onların nedense narahat
olduqları fikrini yaradır. İller sonra açıqlama
veren Yudine göre bunun esas sebebi meşelik
bir erazide olarken qrupun getmek istedikleri
tepeleri gözden itirmek qorxusu ola biler: "Ola
biler ki, onlar yükseklikleri gözden itirmek
istemirdiler. Men dostlarımı itirdim. Eger
heyatım boyu cavabı olan tek bir sual olsaydı,
hemin sual "o gece dostlarıma ne oldu" sualı
olardı" Sefere çıxmamışdan evvel Dyatlov
Otorten dağını keçib Vizhayaya getdiklerinde,
veziyyetleri barede universitete teleqraf
göndereceyini bildirmişdi. Hemin gün 12 fevral
tarixine planlandığı üçün heç kim o vaxta qeder
qrupdan narahat qalmadı. Hetta Dyatlov geri
qayıdan Yudine bir neçe gün gecikeçeklerini de
demişdi. Amma 20 fevral tarixinden sonra qrup
üzvlerinin yaxınları ve universitet selahiyyetlileri
heyacan tebili çalmağa başladılar. Qrup
üzvlerinden heç bir xeber yox idi. Universitet ve
qrup üzvlerinin yaxınları telebelerin axtarılması
üçün polisden kömek istedi. Eraziye qısa bir
zamanda helikopterler gönderildi.
[cavab] NARDARANLI 21 Avq 2014 / 00:50
Cesedler tapıldı
Axtarışı heyata keçiren qrup 26 fevralda
telebelerin düşerge saldığı eraziye çatdılar.
Axtarış qrupunun rehberi Mikhail Sharavin
teleqraf gönderdi. Teleqrafda deyilirdi:
“Yarıya qeder çırılmış ve içerisi qar ile dolmuş
çadır tapdıq. İçi boşdur, amma telebelerin
ayaqqabıları burdadır." Senedlere göre çadırlar
içeriden çırılmışdı. Onda bir sual yaranırdı.
Telebelerin heyacanlı bir şekilde çöle
çıxmalarına sebeb ne idi? Aparılan
araşdırmalara göre çadır içeriden cırılmış ve
çadırın içerisinde 7 ve ya 8 insana aid ayaq
izleri var idi. Ayaq izlerinin heç birinde
ayaqqabı ve ya corab geyinildiyine dair bir
sübut yox idi. Bu ayaq izleri yalın ayaqlı
birilerine aid idi. Çadırdakı genclerin gecenin
bir yarısında, dondurucu soyuqda, yalın ayaqla
çadırları çıraraq çöle çıxmağa ne mecbur
etmişdi?
Araşdırma aparan tedqiqatçılara göre bu ayaq
izleri telebelere aid idi ve heç bir başqa ayaq
izi tapılmamışdı. Düşergede 9 neferden başqa
heç kim yox idi. Ayaq izleri dağın eteyindeki
meşeye doğru gedirdi. Amma qeribesi onda idi
ki, izler 500 metr sonra aniden yox olmuşdu.
Sharavin ve qrupu ilk 2 cesedi meşenin
içerilerinde bir ağacın altında tapdılar.
Cesedler 24 yaşlı Georgy Krivonischenkoya ve
21 yaşlı Yuri Doroshenkoya aid idi. Her iki
cesedin üzerinde ayaqqabılar ve paltarlar yox
idi. Onların üzerinde sadece alt paltarları var
idi. Cesedlerin yaxınlığında ise kömürleşmiş
ağaç parçaları var idi. Ağacın budaqları ağacın
5 metr yüksekliyinden qoparılmışdı.
Tedqiqatçılara göre onlar ağaca dırmaşmış ve
oradan etrafda baş veren hansısa hadiseni
izlemişdiler. Bölgeye yaxın erazilerde olan bezi
insanlar hadise baş veren ereflerde havada
narıncı rengde küreler gördüklerini
bildirmişdiler. Bezilerine göre bu SSRİ-ye aid
bir silah, bezilerine göre ise yadplanetlilere
mexsus uçan boşqablar olub. Dyatlova, 22
yaşlı Zina Kolmogorova ve 23 yaşlı Rüstem
Slobodine aid sonrakı 3 cesed, düşergeden 150
metr kenarda tapıldı. Cesedler arasındakı
mesafeden bele qenaete gelindi ki, onlar
düşegeye geri dönerken donaraq ölmüşdüler.
Lakin Slobodinin beyin sümüyünde qırıq tapıldı.
Bu qırığın ise ölümcül olmadığı bildirildi.
Erazide 2 ay boyunca araşdırma aparan
tedqiqatçılar, ilk iki cesedin tapıldığı eraziden
75 metr irelide qara basdırılmış halda 4 cesed
tapdılar. 25 yaşlı Nicolas, 21 yaşlı Ludmilla, 37
yaşlı Alexandr Zolotaryov ve 25 yaşlı Alexandr
Kolevatovun cesedleri tapıldı. Nicolasın beyin
sümüyünde qırıqlar aşkar edildi. Ludmilla ve
Zolotaryovun ise qabırğalarında qırıqlar tapıldı.
En dehşetlisi ise Ludmillanın dili yox idi. Son
hadise genclerin donaraq ölme variantının
üstünden xett çekdi. Bütün bunlara
baxmayaraq cesedlerin üzerinde heç bir yara
ve ya kesilme tapılmadı. Deri üzerinde heç bir
yaraya rast gelinmedi. Son 4 cesedde qeribelik
var idi. Bele ki, Zolotaryov Ludmillanın paltarını
geyinmişdi. Ludmillanın ayağında ise
Krivonishenkonun yun şalvarı var idi. Paltarlar
üzerinde aparılan araşdırmadan sonra melum
oldu ki, paltarlar yüksek seviyyeli radiasiyaya
meruz qalıb. Hadiseden bir neçe ay sonra
Sovet hökümeti ittiham edecek heç kimi tapa
bilmedi. Belece iş bağlandı ve arxive
gönderilerek unudulmağa terk edildi. İller sonra
"Dyatlov" Hadisesini Araşdırma Cemiyyetinin
sedri Yuri Kuntsevich Sovet hökmumetinin
hadiseni xalqdan gizletdiyini açıqladı.
Açıqlamadan sonra "Mansi" adlı yerli ehalinin
bu cinayeti işleye bileceyi variantı gündeme
geldi. Yayılan melumatlara göre telebeleri yerli
sakinler öldürübler. Verilen açıqlamalarda
bildirildi ki, guya yerli ehali yad insanların
onlarını torpaqlarına keçdiyini öyrenerek
telebeleri öldürübler. Bu mesele hadisenin
yeniden araşdırlımasını vacib saydı. Melum
oldu ki, Otorten dağı ve Holat-Syahl erazisi
yerli sakinler üçün adi bir yerdir ve adları
çekilen yerler heç biri müqeddes torpaq deyil.
Qeyri-adi olan bu idi ki, Otorten dağını yerli
sakinler "Ölüm dağı” adlandırırdılar. 1990-cı
illerde yazar Anatoli Guschin ise hadise ile
bağlı
araşdırma apardı.Araşdırmadan sonra yazar
bildirdi ki, hadise ile bağlı bezi şekiller ve
sübutlar yoxa çıxıb. Daha sonra ise Anatoli,
“Sirler 9 heyatı aldı" adlı kitabını yazdı. Yazara
göre SSRİ hökumeti hadise baş veren
erefelerde erazide hansısa bir silahı tecrübeden
keçirib. İller sonra ise hadise ile bağlı film
çekildi. Filmde ABŞ telebelerinin yeniden
hadise baş veren eraziye getmeleri ve
başlarına qeribe hadiseler gelmesi tesvir edilir.
Tebii ki, Anatolinin yazdığı kitab, hadise ile
bağlı çekilmiş filmlerdeki fikirler bir ferziyedir.
Heqiqet ise belke de, daha çox ferqlidir.
[cavab] *ViP_DANGER* 21 Avq 2014 / 01:18
Oxumaqdan gozlerim agriyire
[cavab] *_GeNeRaL_* 21 Avq 2014 / 01:32
oxudum men supre
[cavab] )(KraL)( 21 Avq 2014 / 01:34
goresen eslınde nece olubtwk
[cavab] zekow 21 Avq 2014 / 01:43
hamsin oxudum. heqiqetende goresen nece olubler maraqlidi
[cavab] bahar* 21 Avq 2014 / 05:42

[cavab] privet 21 Avq 2014 / 07:41
Maraqlidi görəsən necə ölüblər
[cavab] irbem 21 Avq 2014 / 07:51
russ dilini bilənlər yutubda перевал дятлова yazsın, orda çox marağlı sənədli filim var.
[cavab] NARDARANLI 21 Avq 2014 / 08:09
55 ildiki bu olumun sirrini hec kes aca bilmiyib helem Ludmilanin kesilen dili dehsetdi
[cavab] Bölmeye qayıt